Kat verhuizen

U staat op het punt om te verhuizen en vraagt zich af hoe u dit het beste aanpakt met uw kat. Katten zijn territoriale dieren die sterk gehecht zijn aan hun omgeving. Een verhuizing betekent voor hen het verlies van hun vertrouwde territorium en kan flink wat stress opleveren. Gelukkig kunt u met de juiste voorbereiding en aanpak deze stress tot een minimum beperken. In dit artikel leest u precies hoe u uw kat begeleidt van het oude naar het nieuwe huis, hoelang u uw kat binnen moet houden en hoe u voorkomt dat uw kat terugloopt naar het oude adres. Als landelijk verhuiscentrum begeleiden wij dagelijks gezinnen met huisdieren bij hun verhuizing en delen wij graag onze vakkennis.

Waarom een verhuizing stressvol is voor uw kat

Katten zijn van nature territoriale dieren. Anders dan honden, die zich vooral hechten aan hun baasje, hechten katten zich primair aan hun omgeving. Uw kat heeft zijn hele leefwereld opgebouwd rondom uw huidige woning: de plekjes om te slapen, de routes door de tuin, de geuren die hij heeft achtergelaten.

Door met hun kop langs meubels, muren en deurposten te wrijven, verspreiden katten feromonen. Deze geurstoffen geven uw kat een gevoel van veiligheid en eigendom. Bij een verhuizing verdwijnen al deze markeringen in één klap. Uw kat komt terecht in een omgeving vol onbekende geuren, geluiden en zichtlijnen. Het is alsof u wakker wordt in een volledig vreemd huis zonder enig herkenningspunt.

Niet elke kat reageert hetzelfde op een verhuizing. Katten die sterk gehecht zijn aan hun eigenaar ervaren doorgaans minder stress dan katten die vooral gehecht zijn aan hun territorium. Buitenkatten hebben het vaak lastiger dan binnenkatten, omdat zij een veel groter territorium moeten opgeven. De leeftijd speelt ook een rol: oudere katten die jarenlang op dezelfde plek hebben gewoond, hebben vaak meer moeite met aanpassen dan jonge katten.

Stresssignalen bij uw kat herkennen

Katten zijn experts in het verbergen van ongemak. Ze tonen stress niet zoals een hond dat zou doen, maar op subtielere manieren. Door de signalen te herkennen, kunt u tijdig ingrijpen.

Gedragsmatige signalen

Let op de volgende veranderingen in het gedrag van uw kat:

• Verstopgedrag: uw kat kruipt weg onder het bed, achter de bank of op zolder en komt daar nauwelijks meer vandaan
• Veranderd geluid: overmatig miauwen of juist opvallend stil worden
• Eetproblemen: verminderde eetlust of juist overmatig eten
• Onzindelijkheid: plassen of poepen buiten de kattenbak
• Overmatig wassen: zichzelf kaal likken, vooral aan buik of poten
• Veranderde sociale interactie: aanhankelijker of juist afstandelijker dan normaal
• Krabben: meer krabben aan meubels dan gebruikelijk
• Schrikachtigheid: heftig reageren op normale geluiden

Fysieke signalen

Ook lichamelijk kunt u stress herkennen aan verwijde pupillen (ook in normaal licht), een gespannen lichaamshouding waarbij uw kat hangend tussen de schouderbladen zit, snelle ademhaling en in sommige gevallen diarree of overgeven.

Vertoont uw kat meerdere van deze signalen en houden ze langer dan een week aan, neem dan contact op met uw dierenarts. Chronische stress kan leiden tot gezondheidsproblemen zoals blaasontsteking.

De voorbereiding: 2 tot 4 weken voor de verhuizing

Een goede voorbereiding is het halve werk. Door ruim van tevoren te beginnen, geeft u uw kat de kans om geleidelijk te wennen aan de veranderingen.

Laat uw kat wennen aan de reismand

Voor veel katten is de reismand synoniem met een bezoek aan de dierenarts: een bron van stress. Haal de reismand minimaal twee weken voor de verhuizing tevoorschijn en laat deze open in de woonkamer staan. Leg er een vertrouwd dekentje in en af en toe een snoepje. Zo leert uw kat de mand associëren met iets positiefs in plaats van iets bedreigends.

Houd de routine zoveel mogelijk intact

Uw kat merkt het direct als u druk bent met inpakken en minder aandacht voor hem heeft. Probeer ondanks de verhuisdrukte de vaste voertijden en speelmomenten aan te houden. Dit biedt uw kat houvast in een periode van verandering.

Overweeg feromonen

Feliway is een verdamper met synthetische feromonen die veel katten een veilig gevoel geven. Plaats de verdamper 24 tot 48 uur voor de verhuizing in het nieuwe huis, bij voorkeur in de kamer waar uw kat de eerste dagen zal verblijven. De feromonen helpen uw kat om de nieuwe omgeving sneller als veilig te ervaren.

Regel de adreswijziging van de chip

Is uw kat gechipt? Geef dan voor de verhuizing uw nieuwe adres door bij de databank waar de chip staat geregistreerd. In Nederland zijn de bekendste databanken NDG, PetBase en Petlook. U kunt dit online doen en het is bij de meeste databanken gratis. Controleer in het dierenpaspoort of vaccinatieboekje bij welke databank uw kat staat ingeschreven. Mocht uw kat tijdens de verhuizing ontsnappen, dan is de kans veel groter dat u hem terugkrijgt met actuele contactgegevens.

Verzamel de benodigdheden

Zorg dat u het volgende bij de hand heeft voor de verhuisdag en de eerste dagen erna: voldoende kattenvoer, de vertrouwde kattenbak met gebruikte vulling (de geur is geruststellend), vers drinkwater, de favoriete speeltjes en het vertrouwde mandje of dekentje.

De verhuisdag: zo houdt u uw kat veilig

De verhuisdag zelf is het meest hectische moment. Deuren staan open, verhuizers lopen in en uit, meubels worden verplaatst. Voor uw kat kan dit overweldigend zijn. Met de juiste aanpak houdt u hem veilig en zo rustig mogelijk.

Creëer een veilige kamer

Kies een kamer die als laatste aan de beurt is om leeggehaald te worden, bijvoorbeeld een slaapkamer of badkamer. Zet hier de kattenbak, voer- en waterbak, de reismand en wat vertrouwde spullen neer. Breng uw kat ruim voor aankomst van de verhuizers naar deze kamer en sluit de deur.

Hang een briefje op de deur

Schrijf op een vel papier: “Niet openen, kat binnen” en plak dit op de deur van de kattenkamer. Zo voorkomt u dat een verhuizer of hulp per ongeluk de deur opent en uw kat ontsnapt.

Verplaats uw kat als laatste

Uw kat gaat pas op transport als de rest van de verhuizing klaar is. Haal hem op het allerlaatste moment op en breng hem als eerste naar het nieuwe huis. Zo is de periode van chaos voor hem zo kort mogelijk.

Transport: zo vervoert u uw kat veilig

Vervoer uw kat altijd zelf in de auto, nooit in de verhuiswagen. In de laadruimte is het te lawaaierig, te onrustig en heeft u geen controle over de temperatuur. Zet de reismand op de passagiersstoel of achterbank en maak deze vast met de gordel. Praat rustig tegen uw kat tijdens de rit; uw stem werkt kalmerend. Spray eventueel een half uur voor vertrek wat Feliway in de reismand.

Geef uw kat minimaal drie uur voor vertrek geen voer meer om misselijkheid tijdens de rit te voorkomen. Water mag tot kort voor vertrek wel beschikbaar blijven.

De eerste dagen in het nieuwe huis

Aangekomen in het nieuwe huis begint de wenperiode. Uw kat heeft tijd nodig om de nieuwe omgeving te verkennen en als veilig te accepteren.

Richt een thuisbasis in

Net als in het oude huis creëert u in het nieuwe huis een veilige kamer voor uw kat. Zet hier de kattenbak, voer en water, het vertrouwde mandje en wat speeltjes neer. Als u een Feliway verdamper gebruikt, plaats deze dan in deze kamer. Laat uw kat de eerste 24 tot 48 uur in deze kamer wennen voordat u hem toegang geeft tot de rest van het huis.

Laat uw kat zelf ontdekken

Forceer niets. Sommige katten zijn binnen een dag nieuwsgierig en willen ontdekken, andere hebben dagen nodig voordat ze uit hun schuilplek durven komen. Laat de deur van de kattenkamer op een kier staan zodat uw kat zelf kan kiezen wanneer hij op verkenning gaat. Zorg dat alle ramen en buitendeuren gesloten zijn.

Behoud de vaste routine

Houd zoveel mogelijk vast aan de vertrouwde tijden voor voeren en spelen. Deze voorspelbaarheid biedt uw kat houvast. Geef extra aandacht en knuffelmomenten als uw kat daar behoefte aan heeft, maar dwing contact niet af als hij zich terugtrekt.

Wanneer mag uw kat het hele huis verkennen?

De meeste katten zijn na enkele dagen tot een week klaar om de rest van het huis te verkennen. Let op de signalen: komt uw kat nieuwsgierig naar de deur, eet hij goed en vertoont hij normaal gedrag? Dan kunt u de deur verder openzetten. Laat uw kat in zijn eigen tempo ontdekken en zorg dat hij altijd kan terugkeren naar zijn veilige kamer.

Hoelang moet u uw kat binnenhouden na de verhuizing?

Dit is een van de meest gestelde vragen. Het antwoord hangt af van uw individuele kat, maar er zijn duidelijke richtlijnen.

Houd uw kat minimaal 4 tot 6 weken binnen na de verhuizing. Sommige bronnen noemen 2 tot 4 weken, maar langer is veiliger. Uw kat heeft deze tijd nodig om de nieuwe woning als zijn territorium te accepteren en zijn geurmarkeringen aan te brengen. Een kat die te vroeg naar buiten mag, kan in paniek raken, verdwalen of proberen terug te keren naar het oude huis.

Signalen dat uw kat klaar is voor buiten

Uw kat is waarschijnlijk klaar voor een eerste buitenmoment als hij ontspannen gedrag vertoont in het hele huis, normaal eet en drinkt, de kattenbak zonder problemen gebruikt, niet meer constant bij deuren of ramen zit te wachten en zijn omgeving actief markeert door kopjes te geven tegen meubels.

Eerste keer naar buiten

Laat uw kat de eerste keer naar buiten vlak voor een voermoment, zodat hij een reden heeft om terug te komen. Blijf in de buurt en houd de achterdeur open. Begin met korte momenten van 10 tot 15 minuten en bouw dit geleidelijk op. De eerste weken laat u uw kat alleen onder toezicht naar buiten.

Voorkom dat uw kat terugloopt naar het oude huis

Katten kunnen kilometers afleggen om terug te keren naar hun oude territorium, vooral als u niet ver bent verhuisd. Door uw kat lang genoeg binnen te houden, verkleint u dit risico aanzienlijk. Overweeg om de nieuwe bewoners van uw oude woning te informeren, zodat zij u kunnen waarschuwen als uw kat daar opduikt.

Bijzondere situaties

Van huis naar appartement: buitenkat wordt binnenkat

Verhuist u van een huis met tuin naar een appartement, dan verandert de levensstijl van uw kat ingrijpend. Niet alle katten accepteren dit. Zorg voor voldoende verticale ruimte met klimpalen en planken, dagelijkse speelsessies om energie kwijt te raken en voldoende uitkijkplekken bij het raam. Een afgeschermd balkon kan een uitkomst zijn. Is uw kat een echte buitenkat die niet zonder tuin kan, overweeg dan in alle eerlijkheid of herplaatsing niet beter is voor zijn welzijn.

Meerdere katten verhuizen

Heeft u meerdere katten, dan kunnen de onderlinge verhoudingen veranderen door de verhuizing. In het oude huis hadden zij hun eigen plekken en routes; in het nieuwe huis moeten zij dit opnieuw uitonderhandelen. Zorg voor voldoende hulpbronnen: meerdere kattenbakken, voerbakken en rustplekken. Vervoer de katten in aparte reismanden en laat ze in hetzelfde tempo wennen. Houd de eerste dagen extra in de gaten of er spanningen ontstaan.

Verhuizen met een angstige kat

Heeft u een kat die van nature al angstig is, dan vraagt de verhuizing extra aandacht. Overleg vooraf met uw dierenarts over kalmerende supplementen of medicatie. Geef deze kat extra tijd om te wennen en forceer niets. Een Feliway verdamper kan hier echt verschil maken. Blijft uw kat na enkele weken extreem angstig, schakel dan een kattengedragstherapeut in.

Hulpmiddelen en kosten

Er zijn diverse hulpmiddelen die de verhuizing voor uw kat kunnen vergemakkelijken.

Wanneer schakelt u professionele hulp in?

In de meeste gevallen kunt u de verhuizing met uw kat prima zelf begeleiden. Toch zijn er situaties waarin professionele hulp verstandig is.

Raadpleeg uw dierenarts als uw kat extreme stressverschijnselen vertoont, langer dan 48 uur niet eet of drinkt, langdurig onzindelijk is of als u overweegt om kalmerende medicatie te gebruiken.

Een kattengedragstherapeut kan helpen als uw kat na weken nog steeds niet went, als er conflicten ontstaan tussen meerdere katten of als uw kat probleemgedrag ontwikkelt dat u niet zelf kunt oplossen.

Een verhuisbedrijf verhuist uw inboedel, niet uw huisdieren. Wel kunt u de verhuizing zo plannen dat uw kat zo min mogelijk overlast ervaart. Als familiebedrijf met jarenlange ervaring analyseren wij uw situatie en koppelen wij u aan een verhuisbedrijf dat past bij uw wensen. Zo kunt u zich concentreren op uw kat terwijl wij zorgen dat de rest soepel verloopt.

Checklist: verhuizen met uw kat

Gebruik deze checklist om niets te vergeten.

Veelgestelde vragen over verhuizen met een kat

Conclusie

Verhuizen met een kat vraagt voorbereiding, geduld en aandacht, maar met de juiste aanpak komt uw kat er goed doorheen. Begin ruim op tijd met het wennen aan de reismand, creëer op de verhuisdag een veilige plek en geef uw kat na aankomst de tijd om te wennen. Houd uw kat minimaal 4 tot 6 weken binnen en let op signalen van stress. Door uw kat centraal te stellen in de planning, maakt u de verhuizing voor iedereen een stuk aangenamer.